ព្រះរាជ​ជីវប្រវត្តិ​ សម្ដេច​ព្រះ​សុមេធាធិបតី ហួត តាត (វគ្គទី ៤ ជាវគ្គបញ្ចប់)


(តពីវគ្គទី ៣)

ចំណេះដឹង និង ការកសាង៖

សម្ដេចព្រះពោធិវ័ង្ស ហួត តាត មានចំណេះវិជ្ជាខាងផ្លូវលោក និង សាសនាដូចតទៅនេះ៖

  • ចេះភាសាបាលី យ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ
  • ចេះអក្សរទេវនាគិរី និង ភាសាសំស្ក្រឹតយ៉ាងល្អិតល្អន់
  • ចេះភាសាបារាំង និង អង់គ្លេសល្មមប្រើការបាន
  • ចេះភាសាថៃ លាវ អាចនិយាយបាន និង សរសេរបាន
  • ចេះអានអក្សរថ្មខ្មែរបុរាណ។

សម្ដេចសង្ឃរាជ ហួត តាត និមន្ដមកដល់កន្លែងតាំងពិពណ៌ពុទ្ធសាសនា (ភ្នំពេញ ១៩៥១)

គិតត្រឹមពីពេលដែលឡើងកាន់តំណែងជាចាងហ្វាងពុទ្ធិកវិទ្យាល័យមក សម្ដេចបានបង្កើត៖

  • គិលានដ្ឋានមួយសម្រាប់សមណនិស្សិតពុទ្ធិកវិទ្យាល័យព្យាបាលជំងឺ
  • សុំរដ្ឋាភិបាលបង្កើនថ្នាក់រៀន ដែលមានសិស្សដល់ទៅ ២០០នាក់ចូលរៀននៅគ្រឹះស្ថានសិក្សានេះ
  • សុំកែប្រែឈ្មោះពីសាលាបាលីជាន់ខ្ពស់ ទៅជាពុទ្ធិកវិទ្យាល័យព្រះសុរាម្រិត និង កែប្រែកម្មវិធីបង្រៀនឲ្យចម្រើនខាងផ្លូវសាសនា និង ផ្លូវលោក
  • សុំបង្កើតអគ្គាធិការដ្ឋានសិក្សាមួយនៅភ្នំពេញ និង កែប្រែពីសាលាបាលីរង ឲ្យទៅសាលាជាពុទ្ធិកបឋមសិក្សាវិញ និង កែប្រែកម្មវិធីសម្រាប់បង្រៀនទៀត
  • ឆ្នាំ ១៩៦៥ បានស្នើឲ្យរៀបចំកែប្រែទម្រង់សាលាពុទ្ធិកបឋមសិក្សាម្ដងទៀត ដើម្បីឲ្យសាលានេះ មានជំហររឹងប៉ឹង និង ដំណើរការល្អ
  • កសាងកុដិ សាលាធម្មមន្ទីរ សាលាពុទ្ធិកបឋមសិក្សា សាលាបឋមសិក្សា អនុវិទ្យាល័យ នៅស្រុកឧដុង្គ វិហារបេតុងនៅវត្តប្រាង្គ
  • ឆ្នាំ ១៩៦៦ សាងមណ្ឌលសុខភាបមួយនៅទីប្រជុំជនឧដុង្គ សមិទ្ធិផលផ្សេងក្នុងវត្តឧណ្ណាលោមមានដូចជា៖ ឧបដ្ឋានសាលា កុដិ  និងពុទ្ធិកបឋមសិក្សាជាដើម
  • ចាត់ចែងកសាងអាគារសិក្សាឲ្យកើតឡើងយ៉ាងសមរម្យក្នុងបរិវេណពុទ្ធិកមហាវិទ្យាល័យព្រះសីហនុរាជ និង ពុទ្ធិកវិទ្យាល័យព្រះសុរាម្រិត ដែលមានសម្ដេចសីហនុជាប្រមុខរដ្ឋបរិច្ចាគព្រះរាជទ្រព្យផ្ទាល់

គ្រឿងឥស្សរិយយស ដែលសម្ដេចទទួលបាន៖

  • ថ្ងៃទី១៨ កុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៣២ មេដាយមាស មុនីសារភណ្ឌនៃប្រទេសកម្ពុជា
  • ថ្ងៃទី១៩ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៣២ មេដាយសឹវ៉ាលីយេ អស្សរិទ្ធិ ដំរី១លាន និងស្វេតឆត្រក្រុងហ្លួងព្រះបាង
  • ថ្ងៃទី០១ មករា ឆ្នាំ១៩៤៤ មេដាយសឹវ៉ាលីយេ ដឺឡាឡេស្យុងដូនើរ នៃប្រទេសបារាំង
  • ថ្ងៃទី០៦ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៥២ មេដាយ សេន
  • ថ្ងៃទី០៥ មេសា ឆ្នាំ១៩៦២ មេដាយវរសេនា
  • ថ្ងៃទី១៩ ឧសភា ឆ្នាំ១៩៦៤ មេដាយ មហាសិរីវឌ្ឍន៍សុវត្ថារា

សម្ដេចព្រះប្រមុខរដ្ឋទ្រង់ប្រគេនគ្រឿងឥស្សរិយយស មហាសិរីវឌ្ឍន៍សុវត្ថារា ចំពោះសម្ដេចព្រះពោធិវ័ង្ស ហួត តាត

ស្នាព្រះហស្តតែងនិពន្ធ៖

សម្ដេចបានបន្សល់ទុកនូវគម្ពីរដីកាដែលបានប្រែពីភាសាបាលីមកជាភាសាខ្មែរ ជាច្រើនច្បាប់មាននៅតាមបណ្ណាល័យជាតិកម្ពុជា  បណ្ណាល័យពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ និង បណ្ណាគារឯកជនខ្លះទៀតដែលបានបោះពុម្ពផ្សាយមានដូចជា៖

  • សៀវភៅសាមណេរវិន័យ
  • បកិណ្ណកបរិត្ត
  • សត្តបរិត្ត និង ទ្វាទសបរិត្ត
  • សុរាមេរយកថា
  • សីមាវិនិច្ឆ័យ
  • អក្ខទោសកថា
  • សិង្គាលោវាទសូត្រ
  • សារទេសនា
  • ធម្មសង្គហៈ
  • វេយ្យាករណ៍សំស្ក្រឹត
  • ពុទ្ធសាសនាសង្ខេប ក្នុងផ្នែកយុវពុទ្ធិកសិក្សាសម្រាប់យុវជនសិក្សា
  • ភិក្ខុអបរិហានីយធម្មសូត្រ
  • ឥទ្ធិបាទបរិយាយ
  • អរិយទ្រព្យបរិយាយ
  • សាមគ្គីធម៌
  • ឧបក្កិលេសធម៌
  • ពុទ្ធសាសន៍សង្ខេប
  • រដ្ឋបាលសូត្រ
  • ពុទ្ធិកសិក្សាបច្ចុប្បន្ន
  • ការប្រាស្រ័យរឭកចំពោះបងប្អូន
  • ស្វែងយល់អំពីអង្គរ
  • កល្យាណមិត្ត ។ល។

សម្ដេចសង្ឃរាជ ជួន ណាត ហួត តាត និង កញ្ញា ការបឺុឡែស (កូសាំងស៊ីន ឆ្នាំ ១៩៣៩)

អត្ថបទដែលទាក់ទង៖

ប្រភព៖ឯកសាររបស់ពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ និង សៀវភៅមហាបុរសពុទ្ធសាសនានៅប្រទេសខ្មែរ

About Bona

បណ្ដាញសម្រាប់ទំនាក់ទំនង ចែករំលែក ពិភាក្សា ពីជ្រុងមួយនៃប្រទេសកម្ពុជា

Posted on November 4, 2012, in សម្ដេច​ព្រះសង្ឃរាជ and tagged , , . Bookmark the permalink. 5 Comments.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: